تحلیل هفته

کشورهای خلیج فارس در جنگ میان ایالات متحده امریکا-رژیم صهیونیستی و ایران در موقعیتی پیچیده و چندلایه قرار دارند که انتخاب‌های استراتژیک آنها می‌تواند مسیر تحولات منطقه را به‌طور جدی تغییر دهد. سناریوی ادامه موضع دفاعی، اگرچه کم‌هزینه‌تر است و امکان بازسازی سریع‌تر را فراهم می‌کند، اما به معنای استمرار نااطمینانی و فشارهای اقتصادی خواهد بود. در مقابل، سناریوی مشارکت محدود در حمله می‌تواند برای این کشورها تضمین‌های امنیتی و فناوری‌های دفاعی پیشرفته به همراه داشته باشد،

جنگ ایالات متحده امریکا و رژیم صهیونیستی با ایران که اکنون در وضعیت آتش‎بس شکننده با مذاکره بی نتیجه قرار دارد، ناشی از تضاد بازی با حاصل جمع صفر است. ایالات متحده امریکا – رژیم صهیونیستی در پی ایرانی خنثی یعنی بدون داشتن تکنالوژی هسته‌ای، خلع سلاح‌های قدرتمند دوربرد و قدرت مانور صفر در منطقه خاورمیانه هستند، درحالی‌که تأمین این موارد برای ایران به‌معنای عقیم‌سازی تکنالوژی هسته‌ای و نظامی و سیاسی و قرار گرفتن در مسیر منتهی به نابودی خواهد بود.

جنگ ایران–ایالات متحده و رژیم صهیونیستی برای افغانستان تنها یک منازعه خارجی نیست، بلکه دارای پیامدهای عمیق و چندبعدی سیاسی، امنیتی و اقتصادی است. این تحلیل نشان می‌دهد که افغانستان به‌دلیل موقعیت جغرافیایی خود، همچنان فشارهای مستقیم و غیرمستقیم ناشی از رقابت قدرت‌های منطقه‌ای را متحمل می‌شود.

از منظر سیاسی و امنیتی، تضعیف یا تغییر احتمالی در ایران به‌معنای از دست رفتن یکی از مهم‌ترین شرکای منطقه‌ی امارت اسلامی است که می‌تواند چالش‌های تازه‌ی را در حوزه سیاست خارجی، مدیریت مرزها و روابط منطقه‌ی ایجاد کند. همچنان، بی‌ثباتی در ایران می‌تواند ناامنی در مرزها را افزایش داده و افغانستان را بیش از پیش در معرض تبدیل شدن به پناهگاه گروه‌های مسلح یا تندرو قرار دهد.

هیئت صلح ترامپ در ظاهر برای پایان دادن به جنگ غزه و حل منازعات بین‌المللی ایجاد شده است، اما بررسی منشور نشان می‌دهد که این هیئت نه یک سازمان بین‌المللی بی‌طرف، بلکه نهادی تحت کنترل شخصی ترامپ است. اختیارات کلیدی مانند دعوت اعضا، وتوی تصمیمات، اصلاح منشور، تعیین اعضای هیئت اجرایی و حتی انحلال هیئت، همه در دست رئیس (ترامپ) است. ترامپ از این هیئت سه نوع هدف را دنبال می‌کند:

سازمان اقتصادی اکو برای تقویت هماهنگی منطقه‌ی، تجارت آزاد، توسعه اقتصادی منطقه‌ی و تبادلات علمی و فرهنگی ایجاد شده است. برگزاری نشست این سازمان در پاکستان و حضور سایر کشورهای عضو به جز افغانستان، نشان می‌دهد که پاکستان برای کشورهای عضو این سازمان یک شریک اقتصادی به شمار می‌رود و در منطقه اعتماد قابل توجهی دارد. برگزاری این گونه نشست‌ها در این کشور، توجه کشورهای منطقه را به پاکستان افزایش می‌دهد.

تظاهرات اخیر در ایران که خاستگاه اولیه آن اعتراضات اقتصادی بازاریان به نوسانات ارزی و وضعیت معیشتی بود به سرعت به جنبشی گسترده با ماهیت سیاسی تبدیل شد. این تحول نشان‌دهنده عمق نارضایتی‌های ساختاری در جامعه ایران است؛ جایی که مطالبات معیشتی به دلیل ناکارآمدی مدیریت اقتصادی و فشارهای خارجی به سرعت به تقابل مستقیم با ساختار سیاسی حاکم منجر می‌شود.

حمله‎ نظامی ایالات متحده‎ امریکا به ونزوئلا و بازداشت غیرقانونی رئیس‌جمهور این کشور، نیکولاس مادورو، و همسرش، از منظر حقوق بین‌الملل، به‌گونه‎ آشکار با احکام بنیادی منشور سازمان ملل متحد در تعارض قرار دارد. این اقدام نقض اصل حاکمیت دولت‌ها، اصل منع توسل به زور، اصل عدم مداخله، و همچنان تخطی از قواعد اساسی حقوق بین‌الملل بشر و حقوق بین‌الملل بشردوستانه محسوب می‌شود. بر اساس چارچوب‌های حقوقی موجود، هیچ استثنای معتبر و قابل استنادی مشاهده نمی‌شود که بتواند این اقدام نظامی را مشروع یا قابل توجیه جلوه دهد.

پاکستان به نام اسلام تأسیس شد و علماء در این زمینه نقش قابل‌توجهی ایفا کردند. با وجود آنکه پس از تشکیل پاکستان، دین به مرجع اساسی حکومت این کشور تبدیل شد و پاکستان به‌عنوان یک دولت اسلامی یا کشور مسلمانان شکل گرفت و طبعاً با ایجاد یک دولت اسلامی انتظار می‌رفت که قدرت تا حد زیادی در اختیار علماء باشد، زیرا آنان آگاهی کامل از دین داشتند و در آغاز نیز چنین بود

پاکستان د اسلام په نوم رامنځته شوی او په دې برخه کې علماوو ډېر رول اداء کړی دی. سره له دې چې د پاکستان له رامنځته کېدو وروسته دين د پاکستان د حکومت بنسټيزه مرجع وګرځېده او د پاکستان د يو اسلامي دولت او يا د مسلمانانو د هېواد په نوم رامنځته شو او طبعي ده چې د يو اسلامي دولت په رامنځته کېدو سره به د هغې په واک کې تر ډېره ملايان وي ځکه هغوی د دين په اړه پوره پوهه لري او په اوايلو کې همداسې وشول، خو د وخت په تېرېدو سره په حکومتي چارو کې د علماوو رول کم او د ملکي او پوځي حکومت رول زيات شو.

نشست تهران را می‌توان تلاش این کشور برای قرار گرفتن به‌عنوان یکی از مراجع دیپلوماسی برای مسائل و قضایای افغانستان ارزیابی کرد. ایران که از سال‎ها بدین سو در انزوا و فشارهای مهلک غرب قرار دارد از طریق چنین ابتکاری در پی آن است تا ثابت کند که هنوز از توانایی خروج از انزوا برخوردار بوده و بر قضایای منطقه‌ای تأثیر دارد.