نوي تحلیلونه

تحولات اخیر نشان می‌دهد جنگ‌های معاصر وارد مرحله‌ای تازه شده‌اند؛ مرحله‌ای که در آن فناوری‌های هوشمند و کم‌هزینه مانند پهپادها، هوش مصنوعی و فناوری‌های دوکاربردی نه تنها ابزارهای جدیدی را وارد میدان کرده‌اند، بلکه شیوه تولید و اعمال قدرت نظامی را نیز دگرگون ساخته‌اند. این روند قابلیت‌های انحصاری قدرت‌های بزرگ را در دسترس بازیگران بیشتری قرار داده است، هرچند برتری آنها همچنان پابرجاست. امروز موفقیت نظامی بیش از ذخیره تجهیزات، به نوآوری، سازمان‌دهی و مدیریت منابع وابسته است.

وروستي بدلونونه ښيي چې معاصرې جګړې نوي پړاو ته داخلې شوې دي؛ هغه پړاو چې پکې هوښیارې او ټیټ‌لګښته ټکنالوژۍ، لکه بې‌پیلوټه الوتکې (ډرونونه)، مصنوعي ځیرکتیا او دوه‌ګونې کارونې (Dual-use) ټکنالوژۍ، نه یوازې د جګړې ډګر ته نوي وسایل راوستي، بلکې د پوځي ځواک د تولید او کارونې څرنګوالی یې هم بدل کړی دی. دې بهیر هغه وړتیاوې چې پخوا یوازې د سترو قدرتونو په انحصار کې وې، د ډېرو نورو لوبغاړو لپاره هم د لاسرسي وړ کړې دي، که څه هم د دغو قدرتونو برلاسی لا هم پر خپل ځای پاتې دی. نن ورځ پوځي بریا تر دې ډېره چې د تجهیزاتو په زېرمو پورې تړلې وي، په نوښت، اغېزمن سازمان او د سرچینو په مدیریت پورې تړلې ده.

د ايران او متحده ايالاتو ترمنځ د ۲۰۲۶ز. کال لاسليک شوې هوکړه د دواړو هېوادونو ترمنځ د درې مياشتنۍ جګړې د درولو او د اوږدمهاله تفاهم لپاره د يوه لنډمهاله چوکاټ په توګه ارزول کېدای شي. په دې هوکړه کې د اوربند ټينګښت، د هرمز تنګي د بيا پرانيستلو، د ايران پر وړاندې د اقتصادي فشارونو د کمولو، د کنګل شويو شتمنيو د ازادولو او د اټومي پروګرام په اړه د راتلونکو مذاکراتو لپاره زمينه برابره شوې ده. له بلې خوا، ايران يو ځل بيا د اټومي وسلو د نه توليد ژمنه کړې، خو د غني شويو يورانيمو، توغنديز پروګرام او نورو حساسو موضوعاتو په اړه وروستۍ پرېکړې راتلونکو مذاکراتو ته پرېښودل شوې دي. ايران د دغه هوکړې له لارې ډير امتيازات ترلاسه کړي او ظاهراً داسې ښکاري چې دغه هوکړه د ايران په ګټه ده. ايران وکولای شو چې د نظام د سقوط مخه ونيسي او د پراخې پلان شوې تباهۍ مخنیوی وکړي.

در مجموع توافقنامه نظامی-فنی میان روسیه و امارت اسلامی افغانستان را نمی‌توان صرفاً یک قرارداد فنی برای ترمیم تجهیزات نظامی دانست، بلکه باید آن را نشانه‌ای از تحول تدریجی روابط کابل و مسکو و حرکت آن به سوی همکاری‌های راهبردی‌تر ارزیابی کرد.

په ټولیز ډول د روسیې او اسلامي امارت ترمنځ پوځي ـ تخنیکي هوکړه یوازې د نظامي تجهیزاتو د ترمیم یو تخنیکي قرارداد نه شي ګڼل کېدای، بلکې باید د کابل او مسکو د اړیکو د تدریجي بدلون او د ستراتیژیکو همکاریو پر لور د حرکت یوه نښه وګڼل شي.

سفر رئیس‌جمهور ایالات متحده، ترامپ، به چین بیشتر جنبه تشریفاتی داشت و دستاوردهای عملی آن محدود بود. برخی تحلیلگران غربی باور دارند که شی جین‌پینگ در گفتگوها برتری نسبی داشت، زیرا چین در موضوعات تایوان و فشارهای اقتصادی، موضع خود را نرم نکرد.

در جمع‌بندی این تحلیل مهم‌ترین نکته‌ای که باید روی آن تأکید کرد، شکاف میان آنچه ایالات متحده امریکا و رژیم صهیونیستی از نظام ایران تصور می‌کردند و آنچه در عمل با آن مواجه شدند است. آنها گمان می‌کردند.

د دې تحلیل په لنډیز کې، تر ټولو مهم ټکی چې باید ټینګار یې وشي د هغه څه ترمنځ واټن دی چې امریکا او صهیونیسټ رژیم د ایراني نظام په اړه تصور کاوه او هغه څه چې دوي یې په حقیقت کې ورسره مخ وو.